Ινδονησία Ινδονησία, καμιά εικοσαριά χρόνια αργότερα

[Yorgos]

@Yorgos απο οτι καταλαβαινω εχεις βαλει,με εξαιρεση το Μπαλι,προορισμους off the beaten path που λεμε απο τη στιγμη που ειναι η δευτερη σου φορα στη χωρα...Θα προτεινες καποιο απο τα συγκεκριμενα μερη να τα βαλει στη λιστα καποιος που επισκεπτεται τη χωρα για πρωτη φορα ??Ξερω βιαζομαι θα μπορουσα να το ρωτησω στο τελος αλλα θα ξεχασω και δευτερον ειμαι περιεργος...

Μμμ εξαρτάται από το πόσες μέρες έχει. Μπαλί και Borobudur-Prambanan είναι αδιαπραγματευτα για μένα.

 

[Yorgos]

Δεν έχω και πολλά να πω για τη Σιγκαπούρη. Αλλά ας πούμε ότι τα ουρητήρια είναι φτιαγμένα για όχι τρομακτικά ψηλούς ουρητές.

Η κλασική θέα από το Sands.

Tο λες κι επιβλητικό.

Και πολύ πρωί και Κυριακή, μόνοι μας ήμασταν.

Ε με τη βροχή ποιος να πατήσει;

Εντυπωσιακό και το εμπορικό κέντρο.

Πολύ μου άρεσε ο τρόπος που δένει το πράσινο με τα κτίρια.

Το Jewel του αεροδρομίου είναι όντως διαμάντι.

Το χτυπήσαμε και το γιαπωνέζικο.

Έτσι είναι, εμείς οι ζάμπλουτοι Ευρωπαίοι πληρώνουμε 35$ και παίρνουμε τη βίζα στο λεπτό και οι πλεμπαίοι πληρώνουν τα επταπλάσια και περιμένουν και μερικές εβδομάδες.

Το κατάλυμά μας για τα επόμενα βράδια. Έχω κι ένα βίντεο αλλά δεν ξέρω πώς να το βάλω. Take my word for it, από τα πιο όμορφα καταλύματα που έχω μείνει ποτέ κι έχω μείνει σε χιλιάδες (κυριολεκτικά). Ακόμη κι αν δεν είχαμε δωρεάν διαμονή, θα κόστιζε 40€/βραδιά.

Λίγο παραπέρα, το σπίτι της γιαγιάς του Wayan,

 

[Yorgos]

Ολιγοήμερο διάλειμμα.

 

[fotast]

Ολιγοήμερο διάλειμμα.

Οκ.Φθάνει να μην μπούν διαφημίσεις

 

[KIKI]

Ολιγοήμερο διάλειμμα.

Μπαίνουμε σε αναμονή

 

[Yorgos]

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Ναοί, βατράχια, αράχνες, φαράγγια και η Μητέρα των Ναών​

Ντουσάρα έκανα κάτω από το συννεφιασμένο μπαλινέζικο ουρανό, με τα πουλάκια να τιτιβίζουν. Το πρωινό ήταν μέτριο, οπότε για τις επόμενες μέρες αποφασίσαμε να τρώμε εκτός. Βγαίνοντας από το compound μας γνωρίσαμε και την 90χρονη γιαγιά του Wayan. Τι αξιαγάπητη γιαγιάκα! Πάθαμε και την πλακάρα μας με όλο το οικογενειακό σύμπλεγμα κατοικιών που περιλάμβανε το οίκημα του Wayan, με τους ναούς στους προγόνους να έχουν περίοπτη θέση. Ο Wayan μου παρουσίασε το μηχανάκι που θα έιχα τις επόμενες μέρες. Γουάου, εκτός ότι ήταν του κουτιού είχε και διάφορους αυτοματισμούς, πολύ hi-tec και χωρίς κλειδί, πολύ άνετο 125άρι για 2 άτομα.

Ξεκινήσαμε λοιπόν, με πρώτο στόχο το Tagelalang, που ήταν και κοντά μας, ένα μέρος γνωστό για τους όμορφους ορυζώνες του και τις κούνιες του. Ναι, αυτή την ινστανγκραμική λαίλαπα, αλλά δε βαριέσαι, είπα ότι δε θα γκρινιάξω. Το τοπίο όντως ήταν κουκλίστικο, υπήρχαν πάντως πολλοί τουρίστες, άλλωστε το Ubud (από το οποίο εμείς δεν είχαμε περάσει ακόμη) βρίσκεται πολύ κοντά. Εκτός λοιπόν από την όμορφη θέα των ορυζώνων, υπάρχουν και κάποιες κούνιες και καλάθια μέσα στα οποία μπαίνεις (ως ψώνιο... pun intended) για να φωτογραφηθείς σε κάποιο ενσταντανέ και φαντάζομαι να το ποστάρεις σε κάποιο σοσιαλμύδι, πληρώνοντας και κάποιο καθόλου ευτελές αντίτιμο. Κρατήσαμε το όμορφο τοπίο και προχωρήσαμε.


O επόμενος στόχος ήταν ο ναός του Candi Tebing Gunung Kawi, που ακόμη και τα σκουριασμένα μου Bahasa αρκούσαν για να καταλάβω ότι μεταφράζεται κάπως σαν “Ναός Βωμών του Γκρεμού του Βουνού” και είχα διαβάσει πως είναι από τους παλαιότερους στο νησί και με κάποιο τρόπο μου είχε ξεφύγει προ εικοσαετίας ή πολύ απλά δεν το θυμόμουν ο γέροντας. Πάρκαρα το μηχανάκι και είχαμε την πρώτη επαφή με τη... sarongmania, δηλαδή με τις καλές κυριούλες που προσπαθούν να πουλήσουν sarong (ένα είδος παρεό) στην είσοδο κάθε ναού, λέγοντaς πως είναι υποχρεωτικό για την είσοδο στους ναούς, ξεχνώντας να αναφέρουν πως λίγο πιο κάτω, στα εισιτήρια, προσφέρονται sarong δωρεάν. Πολύ χαριτωμένες ήταν πάντως, η Χ. σε όλο το ταξίδι διασκέδασε πολύ μαζί τους.

Η είσοδος στο σύμπλεγμα των ναών, κλασικά μέσω πολλών σκαλιών, μας επιφύλασσε και μια έκπληξη: στα αριστερά μας η θέα των ορυζώνων ήταν πολύ πιο εντυπωσιακή από εκείνη του Tagelalang και μάλιστα χωρίς ινστατουρίστες, κούνιες και λοιπά παραφερνάλια. Αλλά το ναό είχαμε έρθει να δούμε κυρίως, που αποδείχθηκε πολύ εντυπωσιακός και διαφορετικός από όσους άλλους είχα δει στο νησί: δέκα επτάμετρα αγάλματα έχουν σκαλιστεί στους ηφαιστειογενείς τοίχους, απεικονίζοντας μάλλον Μπαλινέζους ευγενείς, σε φοβερή αρμονία με τη φύση εδώ και πάνω από χίλια χρόνια, η δε έκταση του ναού επιτρέπει να τον παρατηρήσεις από διαφορετικά σημεία. Φυσικά ο ναός είναι “ζωντανός”, οπότε κατά διαστήματα έρχονταν ντόπιοι για να αφήσουν τις προσφορές τους, συνεισφέροντας στην ατμοσφαιρικότητα του τοπίου. Στην έξοδο του ναού παρατήρησα και μια φωτογραφία του Ομπάμα, που επισκέφθηκε το Μπαλί σχετικά πρόσφατα, αλλά η αλήθεια είναι πως το νησί είναι συνηθισμένο σε υψηλές παρουσίες, άλλωστε σε λίγες μέρες θα φιλοξενούσε και το G20.

Σειρά είχε ο ναός Pura Tirta Empul, που είναι μόλις ενάμησι χιλιόμετρο μακριά κι είναι γνωστός για τις θαυματουργές του πηγές. Από το πάρκινγκ και τα “ντου γιου γουόντ σαρόνγκ” έγινε σαφές πως ο ναός θα είχε κόσμο και η αλήθεια είναι πως είχε πολλούς Ρώσους, πολλοί εκ των οποίων είχαν έρθει σε γκρουπ και φορούσαν πράσινες χλαμύδες, πλημμυρίζοντας τις -ομολογουμένως πανέμορφες και σκαλισμένες σε πέτρα- πηγές, ελπίζοντας σε κάποιου είδους ευλογία φαντάζομαι. Στα μάτια μου φάνταζαν ολίγον γελοίοι να πω την αμαρτία μου, αλλά μη δίνετε σημασία, είμαι και κακός άνθρωπος εγώ. Παραδίπλα πάντως, οι ντόπιοι συνέρεαν apt;ohtoi με τις προσφορές τους, κουβαλώντας πολλές από αυτές στο κεφάλι τους. Περπατήσαμε στο πίσω κομμάτι του ναού όπου κυριαρχούσε η γαλήνη, κάποιοι ντόπιοι που ήταν ντυμένοι στα κατάλευκα και προσεύχονταν οικογενειακώς και αρκετές δεξαμενές νερού που απέπνεαν μια κατανυκτική ηρεμία, τόση που είχα ξεχάσει τους Ρώσους... λουόμενους μέχρι που τους ξαναντίκρυσα στην έξοδο.

Παραδώσαμε τα -πάντα δωρεάν- sarong μας, καβαλήσαμε το μηχανάκι μας και ξεκινήσαμε για το tukad cepung, έναν καταρράκτη κοντά στο χωριό Tembuku, για τον οποίο είχα διαβάσει πως είναι πολύ χαριτωμένος. Αυτό που δεν είχα διαβάσει πουθενά ήταν το πόσο εκπληκτική είναι η διαδρομή. Πάθαμε την πλάκα μας: καταπράσινο τοπίο, μηδαμινή κίνηση, γραφικά χωριουδάκια με τις αυλές να είναι διανθισμένες από ναούς, απολαυστική θέα της φύσης και της κατανυκτικής ατμόσφαιρας σε κάθε κατηφόρα. Το παλιό καλό Μπαλί είναι εδώ, ενωμένο, δυνατό, το καταχάρηκα.

Αφού ρώτησα το Wayan μέσω whatsapp τι καύσιμα να βάλω (“ιδανικά pertamax σας παρακαλώ” είπε ευγενέστατα και δε θα του χαλούσα το χατίρι), βάλαμε και βενζίνη σε μια κυριούλα σε ένα από αυτά τα αναλλοίωτα γραφικά σημεία επανεφοδιασμού (δεν τα λες και βενζινάδικα, σε μπουκάλια την έχουν τη βενζίνη και τη βάζουν με χωνί) και πριν φτάσουμε στον προορισμό μας βρεθήκαμε να περνάμε μπροστά από ένα κολοσσιαίο σύμπλεγμα ναών, ονόματι Pura Kehen. Ε, δεν κρατηθήκαμε και μπήκαμε να τους δούμε κι αυτούς, ανεβαίνοντας τις μεγαλοπρεπείς σκάλες για να διαπιστώσουμε πως δεν υπήρχε ψυχή κι ότι ο ναός ήταν απλά υπέροχος. Φοβερά σκαλιστά αγάλματα, απίθανες ουράνιες είσοδοι, μέχρι και μια τιτανοτεράστια αράχνη που είχε κάνει τον πελώριο ιστό της σε ένα ιερό μας θύμισε πως θεωρούνται ιερές οι αράχνες στο Μπαλί, όλα αυτά σε συνθήκες απόλυτης ηρεμίας με μαγική θέα από την κορυφή του ναού, μπροστά από την τριλογία των ναών σε Brahma, Shiva και Vishnu. Χωρίς αμφιβολία, από τα αναπάντεχα χάιλάιτ ολόκληρου του νησιού ο Pura Kehen, για τον οποίον τελικώς διάβασα ότι είναι μικρογραφία του Pura Besakih, που ήταν ο στόχος μας για αργότερα. Δηλαδή τι έκταση έχει ο Pura Besakih ρε παιδιά;

Χαιρετίσαμε τις τόσο χαριτωμένες sarongκυρίες και συνεχίσαμε για τον καταρράκτη. Δεν έχω ιδέα πού διάβασα γι αυτόν γιατί δεν ψάχνομαι και τρομερά πριν πάω κάπου ταξίδι, αλλά και για εδώ η διαδρομή ήταν εξαιρετική. Είχα διαβάσει (μα πού; ) πως θα έπρεπε να περπατήσουμε σε ένα φαράγγι με νερό για να φτάσουμε εκεί και η Χ, πάντα τακτοποιημένη, είχε φέρει τα παπούτσια θαλάσσης της, τα ίδια που ξέχασα εγώ γιατί Γιώργος είσαι αφού και κάνεις το σάκο σου 10 λεπτά πριν φύγεις για το αεροδρόμιο, πάντα αδιόρθωτος. Η διαδρομή αρχικά ήταν σε ένα χωμάτινο μονοπάτι, από εκεί κατέβαινες μια σκάλα κι έφτανες στο φαράγγι, όπου σε περίμενε μια αινιγματική ταμπέλα που υποδείκνυε πως ο καταρράκτης ήταν... και στα αριστερά και στα δεξιά σου. Τελικώς αποδείχθηκε πως στα δεξιά υπήρχε ένας πολύ χαριτωμένος... άλλος καταρράκτης, αλλά αυτός που ψάχναμε ήταν στα αριστερά. Μετά από ζιγκ ζαγκ μέσα στους σχηματισμούς του φαραγγιού τον αντικρύσαμε και ... γουάου: δεν ήταν τεράστιος , αλλά σχημάτιζε μια κουρτίνα από νερό σε μια σκοτεινή εσοχή του φαραγγιού με το φως να πέφτει μαγικά από πάνω, σα να εμφανιζόταν ξαφνικά η Θεία Επιφοίτηση. Βρέθηκε κι ένα ζευγαράκι Ισπανών που φιλοτιμήθηκαν να μας πάρουν και μια φωτογραφία, κι έτσι έχουμε κι ενθύμιο από αυτό το τόσο όμορφο μέρος.

Είχαμε αρχίσει ήδη να πεινάμε και στην έξοδο του φαραγγιού είχαμε δει μερικά μικρά εστιατόρια, οπότε κάτσαμε στα γρήγορα σε ένα περίεργο μέρος με πίνακες από βατράχια σε διάφορες στάσεις. Μόνο αφού καταβρόχθισα το εξαιρετικό τοστ με αβγά benedictine και αβοκάντο συνειδητοποίησα πως το ντεκόρ του μικρού καφέ αναφερόταν στον ολοένα και δυνατότερο... αχό που έκαναν αμέτρητα βατράχια. Ήπιαμε μονορούφι και τους χυμούς μάνγκο και φύγαμε βιαστικοί, άλλωστε τα βατράχια είχαν αρχίσει τη συναυλία τους ακριβώς επειδή πλησιάζαμε το σούρουπο.

Η Χουάνα έκατσε πάλι πίσω με το κινητό μου για να μου δίνει οδηγίες από το GPS και ξεκινήσαμε σφαιράτοι για το Pura Besakih, τη μητέρα όλων των ναών του Μπαλί, που είχα να επισκεφθώ πάνω από είκοσι χρόνια και καλά-καλά δε θυμόμουν καν. Φτάσαμε ενώ νύχτωνε και γίνονταν έργα στο... parkir (έτσι λέγονται τα parking), με τεράστιες μπουλντόζες να έχουν κλείσει το δρόμο, με απώτερο σκοπό τη δημιουργία νέου, μεγαλύτερου... parkir! Τελικά βρήκαμε από πού έπρεπε να πάμε για να παρακάμψουμε τα έργα και φτάσαμε στην είσοδο μόλις μισή ώρα πριν κλείσει ο ναός, με τον ήλιο να έχει δύσει. Η κλασική υποδοχή από τις sarongoκυρίες επιφύλασσε άκαρπα αιτήματα για να πάρουμε sarong, να δώσουμε χρήματα για κάποιο παιδάκι κι εν τέλει για το... parkir, αλλά εμείς βιαζόμασταν και δεν τις ικανοποιήσαμε, αλλά ακόμη κι έτσι χαμογελαστές ήταν.

Μπήκαμε τρέχοντας στο σύμπλεγμα με το σκοτάδι να κυριεύει τα πάντα σιγά-σιγά, τα σύννεφα της βροχής να έχουν κατέβει απειλητικά αλλά και μια πυκνή ομίχλη να κάνει το θέαμα του σουρεαλιστικά μεγάλου ναού ακόμη πιο ατμοσφαιρικό, συνεπικουρούμενο από την παντελή έλλειψη επισκεπτών. Ο φύλακας μας είπε πως κλείνουν, αλλά τελικώς μας πρότεινε να μπούμε πληρώνοντας 50.000 ρουπίες ο καθένας... για να αγοράσουμε μια προσφορά, κάτι που θα μας κατοχύρωνε ως προσκυνητές κι άρα θα μας επέτρεπε να μπούμε στα ενδότερα, ή τουλάχιστον αυτή ήταν η δικαιολογία για το προφανές μπαξίσι. Χαλάλι την προσφορά μας ο κύριος, άνοιξαν οι πόρτες και Ω ΤΙ ΘΕΑΜΑ ΜΑΜΑ. Μου ήρθε το dejavu από την πρώτη επίσκεψη, η ίδια ανατριχίλα, το ίδιο αποχαυνωμένο σαγόνι στη θέα αυτής της ποίησης σε πέτρα. Παραδώσαμε τις προσφορές μας και μπήκαμε, εν μέσω ομίχλης, από μια πελώρια πόρτα, χαζεύοντας την απεραντοσύνη του ναού. Ένας ιερέας μας... ευλόγησε κιόλας, αλλά εμείς θέλαμε να περπατήσουμε όσο μεγαλύτερο κομμάτι του ναού μπορούσαμε μέχρι να κλείσει οριστικά. Αρχίσαμε να ανεβαίνουμε σκάλες, να σκαρφαλώνουμε επίπεδα, να θαυμάζουμε βωμούς, να ρουφάμε όση θέα μπορούσαμε να δούμε πίσω από το πέπλο ομίχλης, σκέτη απόλαυση.

Βγήκαμε όταν πια κλείδωσαν οι άνθρωποι, πανευτυχείς για τα όσα ζήσαμε, αλλά ήμουν και ανήσυχος διότι θα έπρεπε να οδηγήσω νυχτιάτικα και πιθανόν και με βροχή, χωρίς να έχουμε κάποιο αδιάβροχο. Με χαρά μου διαπίστωσα πως οι δρόμοι, που είναι πια απείρως καλύτεροι από τη δεκαετία του 90 με πολύ καλό οδόστρωμα, είχαν και φωτάκια στο κράσπεδο, που βοηθούσαν πολύ, ενώ ήταν εντελώς άδειοι μετά τη δύση του ηλίου. Έτσι φτάσαμε στο Ubud χωρίς πολλά-πολλά, όπου γινόταν πραγματικά χαμός από κίνηση, φώτα, εστιατόρια, όλα φαίνονταν πιο τουριστικά στα μάτια μας. Κάτσαμε πάντως να φάμε σε ένα καλό εστιατόριο, το αξίζαμε άλλωστε μετά από τόσο γεμάτη μέρα. Ο χώρος ήταν όμορφος, το φαγητό ποιοτικό, ενώ οι συνδαιτημόνες από το διπλανό μας τραπέζι μας έδωσαν και το... κεράκι τους “επειδή είμαστε τόσο ταιριαστό ζευγάρι”, φτου να μη μας βασκαθώ. Φάγαμε, καβαλήσαμε τη μηχανή και φτάσαμε στην πόρτα του αρχοντικού του Wayan στο χωριουδάκι μας just in time: μόλις άνοιξαν οι ουρανοί κι άρχισε να βρέχει, αλλά εμάς μας πρόσεξαν οι θεοί του Μπαλί και φτάσαμε στην καλύβα μας σχεδόν ολόστεγνοι. Αναρωτηθήκαμε αν και οι επόμενες ημέρες θα είχαν τόσο υψηλές συγκινήσεις. Για την αυριανή δεν είχα ιδιαίτερες απαιτήσεις, αφού θα ήταν η μόνη που θα κινούμασταν προς τα νότια, στο πιο τουριστικό κομμάτι του νησιού. Όπως και να το κάνουμε η μπάρα είχε μπει αρκετά ψηλά.

 

[Yorgos]

To σπιτάκι μας και η αξιαγάπητη γιαγιά του Wayan.

Όμορφο το τοπίο στο Tagelalang αλλά οι κούνιες και τα "I love Bali" το χαλούσαν, αυτό το instagram είναι πληγή.

Με λίγο περπάτημα όμως ξέφευγες από το πανηγύρι.

Καλάθι με ψώνια.

Ο ναός του Candi Tebing Gunung Kawi, πολύ διαφορετικός από τους υπόλοιπους που θα βλέπαμε.

Έδενε πολύ όμορφα με τη φύση, δεν υπήρχαν τουρίστες και πού και πού εμφανίζονταν Μπαλινέζοι να αφήουν τις προσφορές τους

Βουαλά και οι προσφορές.

Όμορφος ο ναός, πανέμορφη η φύση.

Και τριγύρω είχε ορυζώνες χωρίς τα ινστα-καραγκιοζιλίκια.

 

[Yorgos]

Α ναι, πέρασε και ο Ομπάμα από εδώ.

Με τρελαίνουν οι είσοδοι.

To Pura Tirta Empul, με τους Ρώσους που θυμήθηκαν τις ινδουιστικές τους ρίζες;

Πάντως ο ναός ήταν εντυπωσιακός.

Στο πίσω κομμάτι του ναού η ζωή εκτυλισσόταν απρόσκοπτα.

Το μέρος απέπνεε μια γαλήνη.

Και οι ντόπιοι ντυμένοι στα κατάλευκα.

Αγγίζει την τελλλειότητα.

Αυτή εκτός από μπουκάλια είχε κι ένα μικρό ντεπόζιτο η συγκεκριμένη.

Οδηγώντας ανάμεσα από χωριά.

Σχεδόν κάθε σπίτι είχε προαύλιο χώρο με βωμούς.

Το Pura Keheh.

To Pura Kehek κι ένας μπάστακας.

Κολοσσιαίος ο ναός, ούτε ένας άνθρωπος τριγύρω.

Δεύτερο επίπεδο.

Ο καιρός μας έκανε τη χάρη όλες τις ημέρες και είχε συννεφιά.

Τρίτο επίπεδο.

Υπερτεράστια αράχνη.

Έξοδος από το Pura Keheh.

Όλες οι sarong κυρίες ήταν γραφικότατες.

Πας στον καταρράκτη και αριστερά και...δεξιά.

Διασχίζοντας το φαράγγι μέσα στο νερό.

Να κι ο καταρράκτης.

Κι επιστροφή από το ίδιο φαράγγι.

 

[Yorgos]

Εντάξει, βγάζουμε κι εμείς κιτς φωτογραφίες.

Το βατραχοκαφέ όπου φάγαμε.

Υπέροχη θέα, εξαιρετικός χυμός, συναυλία από κουαξ κουάξ, τι άλλο να ζητήσεις;

Pura Besakih, λίγο πριν κλείσει, κεντρική είσοδος.

Πεθαίνω με τα αγάλματα, έχω θέμα. Και ο συνδυασμός πέτρας, μούχλας και πρασίνου με πεθαίνει ξανά, έχω συνειδητοποιήσει ότι σε όλα τα μέρη που αγαπώ (Άνδεις, Μπαλί, Αβάνα, Γαλικία) υπάρχουν αυτά τα στοιχεία.

Μπαίνοντας στο Pura Besakih.

Κι η ομίχλη από πίσω προσθέτει ατμοσφαιρικότητα.

Διάβασα ότι έχει άπειρα πλήθη τουριστών, εμείς την ώρα που πήγαμε δεν είχε κανέναν.

Σας είπα ότι βγάζουμε κι εμείς κιτς φωτογραφίες;

Έχασα το μέτρημα με το πόσα επίπεδα έχει ο συγκεκριμένος ναός.

Πραγματικά κολοσιαίος.

Η ώρα για ένα δείπνο, ένα χαμόγελο χίλιες λέξεις, η μέρα ήταν "απίφτεστη"!

 

[Yorgos]

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ο Νότος, το Μπαλί που δε θέλω να ξέρω​

Για σήμερα έλεγα να κινηθούμε νοτίως του Ubud. Το ξέρω, εκεί είναι η βαριά τουριστική βιομηχανία και του στιλ που δε συμπαθώ ιδιαίτερα, αλλά δεν ήθελα να το αφήσω για το τέλος, όπου προτιμούσα να επισκεφθούμε πιο ενδιαφέροντα μέρη. Ούτε ως εισαγωγή το ήθελα, οπότε για δεύτερη μέρα μια χαρά ήταν.

Είπαμε να πάρουμε το πρωινό μας αλλού σήμερα, οπότε καβαλήσαμε τη μηχανή για να διαπιστώσουμε πως κάποιος (η γιαγιά του Wayan μάλλον) είχε αφήσει πάνω μια μικρή προσφορά, ένα φυλλαράκι με λίγο ρύζι και κάτι κίτρινο που δεν ξέρω τι ήταν, πολύ γλυκό μου φάνηκε ως κίνηση. Φυσικά αντίστοιχες προσφορές τοποθετούνται σε όλα τα οχήματα, όλες τις επιχειρήσεις, όλα τα σπίτια, όλους τους βωμούς, όλες τις μέρες. J was mesmerized.

Για πρωινό είπαμε να πάμε στο KAFE στο Ubud, το οποίο είχε εντοπίσει η foodie J, που ακολουθεί στο instagram μια σεφ από το ισπανικό masterchef. Προτιμούσα να μην πάω στο Ubud κι ήθελα να δοκιμάσω κάτι στο χωριουδάκι μας, αλλά foodie παρούσης πάσα αρχή παυσάτω. To μέρος είναι ωραίο, χαλαρό, άραξα και σε μια μαξιλάρα, πήρα ένα superbowl κι ένα smoothie, η J μυήθηκε (κι αργότερα εθίστηκε) στα dragonfruit smoothies, αλλά απογοητεύτηκε από τα αβγά benedicte. Λίγο ρόλο έπαιζαν αυτά βέβαια, αφού σειρά είχε ένας από τους γνωστότερους ναούς του νησιού, ο Tanah Lot.

Πολλή η κίνηση, παρότι δε χρειάστηκε να περάσουμε από το χαώδες Denpasar. Η αύξηση των οχημάτων στο νησί είναι καταφανώς δυσανάλογη της ανάπτυξης του οδικού του δικτύου, με τους στενούς δρόμους να κατακλύζονται από αυτοκίνητα, πολλά εκ των οποίων είναι και SUV. Το δίκυκλο είναι λιγότερο βασανιστικό από το αυτοκίνητο πάντως, οι χρόνοι θα ήταν σημαντικά πιο βασανιστικοί αν είχαμε αμάξι, χωρίς να μπορούμε να κάνουμε προσπεράσεις.

Η άφιξη στο Tanah Lot σε προϊδεάζει για κάτι αρκετά τουριστικό, με το parkir να θυμίζει προαύλιο χώρο γηπέδου, τα σουβενιράδικα να δημιουργούν έναν υποχρεωτικό λαβύρινθο και τη μεγάλη πύλη να δέχεται επίθεση από τουρίστες που φωτογραφίζονται μπροστά της και ουσιαστικά απαιτούν να περιμένεις να ποζάρουν για να περάσεις. Αλλά τίποτε από αυτά δε μειώνει την ομορφιά του Tanah Lot, που εδώ και αιώνες απολαμβάνει μια θεϊκή τοποθεσία, πάνω σε ένα βράχο που ξεπροβάλλει από τη θάλασσα κι είναι από τις πιο κλασικές εικόνες του Μπαλί, αν όχι η πιο αναγνωρίσιμη. Αν διαβάσει βέβαια κανείς την πρόσφατη ιστορία του ιερού βράχου θα διαπιστώσει πως έχει ανακατασκευαστεί σε μεγάλο βαθμό επειδή κατέρρεε και η περιρρέουσα ατμόσφαιρα με γητευτές φιδιών και ινστα-Ρώσους είναι απογοητευτική, αν και τα πλήθη ήταν πολύ πιο χαλαρά από το αναμενόμενο, μάλλον πέσαμε σε καλή ώρα, άλλωστε οι περισσότεροι πηγαίνουν για ηλιοβασίλεμα, μιας που η πρόσβαση στο ναό επιτρέπεται μόνο για τους ντόπιους έτσι κι αλλιώς. Για μένα που είχα ξαναπάει πάντως, αυτό που μου άρεσε περισσότερο δεν ήταν καθαυτώ ο Tanah Lot όσο οι μικροί ναοί στους δύο γειτονικούς λόφους γεμάτοι άνθη, όπου πέρα από απόλυτη ηρεμία προσφέρουν καταπληκτική θέα του Tanah Lot από ψηλά, αλλά και της ακτογραμμής με τα άγρια κύματα να χτυπούν τα ηφαιστειογενή βράχια. Εξαιρετικός περίπατος πραγματικά, τον απολαύσαμε.

Σειρά είχε το Seminyak, το παραλιακό προάστιο που υποτίθεται πως είναι πιο σικ, στιλάτο και ποιοτικό από την Kuta και τα τοιαύτα. Όχι ότι κάτσαμε ιδιαίτερα, αλλά εμένα μου φάνηκε μια από τα ίδια: σαγιοναράδικα, σουβενιράδικα, ατελείωτα μαγαζιά με επώνυμα και μη ρούχα και καμία αίσθηση ότι βρίσκεσαι σε αυτό το μαγικό μέρος που λέγεται Μπαλί, θα μπορούσε όλο αυτό να βρίσκεται στο Λουτράκι, το Φαληράκι, την Ίμπιζα. Σκληρή φράση, το ξέρω, αλλά οι μόνες λέξεις που μου ήρθαν στο μυαλό ήταν “προορισμός-σκουπίδι”. Η παραλία για μένα είναι ακόμη πιο απογοητευτική: αχανής, με πολύ ρηχά νερά, συνήθως επικίνδυνο κύμα και ατελείωτες ομπρελοξαπλώστρες, που εξυπηρετούν ένα κοινό που δεν κατανοώ: με τόσο ωραίες παραλίες στην Ευρώπη αλλά και την ίδια την Ινδονησία, γιατί να έρθει κάποιος στην Pantai Seminyak και να κλειδαμπαρωθεί σε ένα resort; Και με τόσο όμορφα μέρη στο Μπαλί γιατί να μείνει κανείς σε ένα Magaluf με αθλιότερη παραλία;

H J πήρε μια κρύα καρύδα από ένα πάγκο και γέλασε πολύ με την κυριούλα που τη ρώτησε πόσον καιρό έχει στο Μπαλί κι αν το χρώμα της... το απέκτησε στο νησί λόγω του ηλίου . Βούτηξα για λίγο αλλά είναι τόσο ρηχά που δεν έχει νόημα, χώρια που το ρεύμα ήταν επικίνδυνο, οπότε άραξα για λίγο στην ξαπλώστρα, όσο μπροστά μου δέκα Αυστραλοί μαθητευόμενοι σερφερ πηδούσαν ταυτόχρονα για να βγάλουν μια φωτογραφία. Περπατήσαμε και λίγο κατά μήκος της παραλίας απορώντας για το τι είναι εκείνο το πελώριο πράγμα στο βάθος που μοιάζει με υπερμεγέθη πύργο ελέγχου. Ρωτήσαμε και μας επιβεβαίωσαν πως είναι το άγαλμα του Garuda Visnu, το οποίο δεν είχα ξαναδεί, λογικό μιας και είναι ολοκαίνουρια άφιξη στο skyline του νησιού, ως μέρος ενός νέου “πολιτιστικού πάρκου”. Έκατσα να διαβάσω λίγο για τη χάρη του για να μάθω πως έχει ύψος 122 μέτρα, εγκαινιάστηκε το 2018, στοίχισε 100 εκατομμύρια δολάρια και -αναμενόμενα- η κατασκευή του συνοδεύτηκε από οικονομικά σκάνδαλα, καθυστέρηση 28 ετών και πολλές αντιδράσεις. Όπως και οι περισσότερες παραφωνίες στο νησί, ήρθε από την Ιάβα. Μου κίνησε την περιέργεια και μπήκε στο πρόγραμμα, το οποίο άρχισε να επιμηκύνεται επικίνδυνα, κυρίως επειδή δεν ήθελα να ξαναέρθω στο βαρετό νότο, κι άρα προσπάθησα να συμπεριλάβω τα όσα με ενδιέφεραν στη σημερινή ημέρα.

Πεταχτήκαμε δίπλα στην ψαραγορά του Jimbalan, που ήταν βρώμικη, χαοτική αλλά και γραφική, με ενδιαφέροντα καλούδια από τον Ινδικό Ωκεανό. Παραδίπλα, η παραλία μας φάνηκε σαφώς πιο όμορφη και ήσυχη από το χάος της Seminyak και είχε δυο μοναχικά εστιατόρια, που δε θα ήταν μοναχικά και για πολύ, αφού εμφανώς ετοίμαζαν δεκάδες τραπέζια για το δείπνο, προφανώς την ώρα του ηλιοβασιλέματος. Κάτσαμε και παραγγείλαμε ποικιλίες θαλασσινών κι ήταν πάμφθηνα, ενώ κάποια ήταν και μαγειρεμένα με ενδιαφέροντα τρόπο, πήρα ιδέες .

Ξανακαβαλήσαμε λοιπόν τη μηχανή και πήγαμε προς το πολιτιστικό πάρκο, όπου μας περίμενε ένα θεόρατο parkir. Έχω αρχίσει και πιστεύω πως ό,τι έργα κάνουν γίνονται για να εξυπηρετούνται τα parkir κι όχι ανάποδα! Δεν έχω ξαναδεί νησί με τέτοια μανία για πάρκινγκ. Τέλος πάντων, το δίκυκλο έπρεπε να μείνει στο parkir κι από εκεί υπήρχε shuttle το οποίο μας πήγε στο πάρκο, όπου πληρώσαμε το εισιτήριό μας και εισήλθαμε μέσω ενός σκαλισμένου βουνου, που αν μη τι άλλο ήταν εντυπωσιακό. Γενικώς το πάρκο ήταν ένα σύμπλεγμα βράχων που θύμιζε Μετέωρα κι είχε λαξευτεί ούτως ώστε να δημιουργηθεί ένας διάδρομος για να μπορούν να κινηθούν οι επισκέπτες και να φτάσουν στο ποθητό, τερατώδες αλλά εντυπωσιακό άγαλμα. Σε ένα άνοιγμα είχε στηθεί ένα σκηνικό για εγχώριους τουρίστες, όπου θα ξεκινούσε ένα τελετουργικό Kecak, δηλαδή ένας από τους παραδοσιακούς ινδουιστικούς χορούς του Μπαλί που βασίζονται στο έπος Ramayana. Ε, είπαμε να κάτσουμε να δούμε λίγο κι από αυτό, αν και σχεδιάζαμε μια από τις επόμενες ημέρες να δούμε Legong, που για μένα είναι και εντυπωσιακότερο. Το θέαμα ήταν αρκετά ενδιαφέρον και η παραγωγή πολύ αξιοπρεπής με δεκάδες χορευτές και αρκετά προσεγμένα κουστούμια και παρότι οι επεξηγήσεις δόθηκαν στα Bahasa, καταλάβαμε τα βασικά: κάποιος βασιλιάς/πρίγκηπας/ημίθεος με μορφή πιθήκου βοηθά ένα καλό πρίγκηπα/βασιλιά να διασώσει την αδερφή/ερωμένη/κολλητή του από κάποιον κακό βασιλιά. Ή κάτι τέτοιο, μην τα πάρετε και τοις μετρητοίς.

Ενδιαφέρον ήταν, αλλά αργήσαμε κι είχε αρχίσει να νυχτώνει. Θέλαμε να πάμε και στο ναό Uluwatu και, παρότι θα φτάναμε εκτός ωραρίου λειτουργίας, είχαμε την ελπίδα ότι θα τον προλαβαίναμε ανοικτό επειδή ξέραμε πως επίσης θα λάμβανε χώρα κάποιο χορευτικό. Κινηθήκαμε λοιπόν στo σκοτάδι μέσω του εντυπωσιακά καλύτερου οδικού δικτύου του τουριστικά ανεπτυγμένου νότου προς το νοτιοδυτικό άκρο για να διαπιστώσουμε πως ο ναός είχε κλείσει, το χορευτικό σόου μόλις είχε τελειώσει κι είχε σκοτεινιάσει τόσο που η J δε θα μπορούσε να τον δει ούτε από μακριά, εγώ τον είχα δει στο παρελθόν.

Δε βαριέσαι, έπρεπε να επιστρέψουμε στο χωριουδάκι μας. Η επιστροφή υποτίθεται ότι θα διαρκούσε “μόλις” δυόμιση ώρες, αλλά μας έπιασε βροχή και κατάφερα να μπω κατά λάθος στο causeway, όπου μαλιστα μπήκα και στο λάθος διάδρομο διοδίων, αλλά οι ευγενέστατοι υπάλληλοι μου υπέδειξαν πώς να βγάλω κάρτα και να πάω στη λωρίδα για τις μηχανές, χωρίς κανένας από τους οδηγούς να γκρινιάξει, κορνάρει ή μουντζώσει, παρά την προφανή κοτσάνα μου, αντίθετα ήταν χαμογελαστοί κιόλας, φαίνεται δεν έχει φτάσει ακόμη η ελληνική οδική κουλτούρα στο Μπαλί. Στην τελική επιστροφή χρειάστηκαν αρκετές αναστροφές κι εν τέλει επιστρέψαμε ελαφρώς βρεγμένοι και πολύ κουρασμένοι, αλλά η J. δήλωσε ότι ακόμη και το υπερτουριστικό κομμάτι του νότιου Μπαλί ήταν ενδιαφέρον κι ας μην είχε τη γοητεία του βορά. Εγώ πάλι ανυπομονούσα για τις επόμενες ημέρες, αφού δε θα ξαναεπισκεπτόμασταν τον επάρατο νότο.

 

[evaT]

Επιτέλους στρώθηκες

 

[Yorgos]

Προσφορά στο μηχανάκι. Κάθε πρωί, όπως σε όλα τα οχήματα, Και οι θεοί μαζί μας.

Δεν ήταν κακό το Kafe, αλλά την επομένη βρήκαμε και καλύτερο.

Αυτά είναι! Το dragonfruit μοιάζει πολύ με kiwi στη γεύση.

Μια από τις πύλες εισόδου του Tanah Lot.

To χιλιοφωτογραφημένο Tanah Lot.

Εντάξει, παρά τα απειλητικά δεκάδες σουβενιράδικα στην είσοδο, τελικώς δεν είχε σχεδόν καθόλου τουρίστες.

Από τον απέναντι λόφο πάντως ήταν πιο όμορφο.

Αλλά το κλου για μένα ήταν οι μικροί ναοί...

Οι οποίοι προσέφεραν και πολύ ωραία θέα.

Ένας από αυτούς προσέφερε και πριβέ πρόσβαση στη θάλασσα.

Η παραλία του Seminyak.

H ψαραγορά του Jimbaran.

Kαι η παραλία του, όπου έστρωναν τραπέζια για το ηλιοβασίλεμα.

Καλό ήταν το φαγητό και σε πολύ καλές τιμές.

Η είσοδος στο πολιτιστικό πάρκο και το θεόρατο άγαλμα ανάμεσα στα βράχια.

Δεν ήταν καθόλου κακή η παράσταση.

Αποχαιρετούμε το πάρκο και το άγαλμα και πάμε να χαθούμε (και να βραχούμε) στα σκοτάδια.