Αψογες!!!!!
(ομολογώ ότι πολύ θα μου άρεσε να δω φάλαινες, πόσο μάλλον -αν είχαμε τύχη βουνό- να ακούσω το τραγούδι τους...). Κι αυτό όμως δεν φαινόταν εφικτό, οπότε, κρατούσα τη χαρά μου για την τρίτη μου επιλογή: έρημος..Death Valley (κοιλάδα του θανάτου)..Ειχα διαβάσει σχετικούς οδηγούς, είχα ψάξει τις διαδρομές, και ήμουν έτοιμη να βιώσω την ατμόσφαιρα αυτής της τόσο ξακουστής ερήμου..Κάποιοι απο τους υπολοίπους υποτρόφους είχαν πάει, μου είπε η φίλη μου, πρόσφατα στο St Joshua National Park, επίσης σε ερημο, ένα είδος φυσικού πάρκου, -και είχαν εντυπωσιαστεί..Και η "κοιλάδα του θανάτου" φάνταζε ακόμα πιο εντυπωσιακή, αν μη τί άλλο ήταν και το "όνομα" επιβλητικό, έφερνε δέος, δυο -τρεις ώρες με το αυτοκίνητο δρόμος φαινόταν να είναι, οπότε....πότε θα είχαμε ξανά ευκαιρία να δούμε αυτή την άγρια, την τόσο "μυθιστορηματική" έρημο;....."γιατί όχι, αφού το θέλεις τόσο πολύ;", αποφάνθηκε η οικοδέσποινά μου, για να εισπράξει μια μεγάλη αγκαλιά.. Θα μιλούσε μέσα στην ημέρα με το γραφείο ενοικιάσεως αυτοκινήτων που συνεργαζόταν το Μουσείο Γκετύ (και έκανε κάποιες εκπτώσεις) για να συνεννοηθεί περί αυτοκινήτου (με προτίμηση κάποιο με μη αυτόματες ταχύτητες, αν υπήρχε, καθώς ούτε εγώ ούτε η ίδια είχαμε οδηγήσει ξανά όχημα με αυτόματες ταχύτητες, -αν και, όπως μας έλεγαν, ήταν πανεύκολο!), ώστε, την επομένη ή τη μεθεπομένη, να κανονίζαμε το σχετικό ταξίδι, -σαν ολοήμερη εκδρομή.. Πρόκειται για ιστορική συνοικία, πολύ κοντά στο σημείο που θεωρείται ότι ιδρύθηκε το LA, το 1781, και διασώζει ορισμένα κτίρια των αρχών του 19ου αιώνα, όταν ακόμα η πόλη ήταν ενας παρεμελημένος μεξικάνικος οικισμός. Το πρώτο πράγμα που είδα καθώς πλησίαζα, ήταν μια μεγάλη, τεράστια τοιχογραφία που δέσποζε σε δύο τοίχους ενός μεγάλου κτιρίου, με θέμα την Ευλογία των Ζώων (The blessing of Animals). Δεν είναι ιδιαίτερα παλαιά τοιχογραφία ούτε έχει κάτι ιστορικά "ξεχωριστό" (αν θυμάμαι καλά είναι του 1978 ή κάπου κοντά), είναι όμως πολύ όμορφη (κατ' εμέ τουλάχιστον), και συγκινητικά τρυφερή, καθώς αποπνέει ιδιαίτερη στοργή, απεικονίζοντας την παλαιά μεξικανική παράδοση της ευχαριστίας των ζώων -σκυλιά, καναρίνια, κατσίκες, γάτες, πουλιά, αγελάδες- για τη χαρά και τις υπηρεσίες που παρέχουν στους ανθρώπους. Το κτίριο δεν θυμάμαι αν είναι γνωστό ή δημόσιο ή τί ακριβώς στεγάζει, όμως έτσι κι αλλιώς είναι η τοιχογραφία που με την ευαισθησία και την τρυφερότητά της "κλέβει" τις εντυπώσεις (και κάτι απ' τις καρδιές ίσως). Απέναντι, υπάρχει πεζοδρομημένος χώρος, σχηματίζοντας κάτι σαν μια μεγάλη πλατεία, με τουριστικά κιόσκια και πάγκους, που, εν όψει των χριστουγέννων, ήταν στολισμένα και έδιναν μια γιορτινή πινελιά ! Ενα χριστουγεννιάτικο δέντρο είχε στηθεί στη μέση του πεζοδρόμου (το οποίο ήταν όμως πολύ μικρό σε σχέση με το μεγάλο, φυσικό δέντρο, σαν μεγάλο πλατάνι, που δέσποζε πίσω του, -σύγκριση που έδινε μια μάλλον χιουμοριστική νότα), ενώ στο "περίπτερο" της πλατείας είχε στηθεί μια φάτνη, απεικονίζοντας τη σκηνή της γέννησης του Χριστού. Ωστόσο, ο λαμπρός, υπέρλαμπρος ήλιος και ο μάλλον καλοκαιρινός καιρός, έδινε, -για μένα-, μια παράξενη, εξωπραγματική διάσταση στο "κλίμα των χριστουγέννων"....Είναι μάλλον που τα Χριστούγεννα τα έχουμε συνδυάσει με χειμώνα, -και η όλη ατμόσφαιρα καλοκαιριού έμοιαζε στα μάτια μου παράξενη, ασυνήθιστη, σαν μια απρόσμενα αθόρυβη ανατροπή.. Νωχελικά, νιώθωντας πάνω μου ευχάριστα το ζεστό χάδι του ήλιου, περιπλανήθηκα στη μεξικάνικη συνοικία, ένας κόσμος (αν και πολύ τουριστικός για τις προτιμήσεις μου) γεμάτος χρώματα, φασαρία, παλμό, - γεμάτος ζωή. Καφέ και εστιατόρια σε μεξικανικό στυλ (που όμως απέφυγα -παραήταν τουριστικά!), πάγκοι με μεξικάνικα καπέλα, γαιδουράκια (αληθινά και ψεύτικα) πάνω στα οποία μπορούσες αν ήθελες να φωτογραφηθείς με το χαρακτηριστικό "σομπρέρο" (έναντι σχετικού αντιτίμου, βεβαίως),πάγκοι με μεξικανικού στυλ ενθύμια και πάσης φύσεως "μπιχλιμπίδια" κτλ. Γενικά αποφεύγω τις αγορές, και μαλιστα σε κατεξοχήν τουριστικές περιοχές, όμως μια μικρή, ξύλινη φάτνη, στη γωνιά ενός πάγκου απέσπασε την προσοχή μου. Ήταν μικρή, όμορφα ζωγραφισμένη, εμφανώς φτιαγμένη στο χέρι, οι φιγούρες απέπνεαν μια "ζεστασιά", μια "τρυφερότητα" (κι αν σε κάποια σημεία το χέρι που χάραζε τις φιγούρες στο ξύλο είχε αφήσει κάποιες μικρές ατέλειες, αυτές ακριβώς οι μικρές ατέλειες τις έκαναν ακόμα πιο όμορφες, πιο απλές, πιο "ανθρώπινες" στα μάτια μου). Επίσης, όλες οι μορφές απέπνεαν έντονα τα μεξικανικά χαρακτηριστικά -τόσο στη φυσιογνωμία, όσο και στο ντύσιμο, στη διακόσμησή τους, -κι αυτό με άγγιξε, ήταν μια συνειδητοποίηση του πώς ένα γεγονός, ένα σύμβολο, μπορεί να αγγίξει βαθειά την καρδιά και την κουλτούρα τόσων διαφορετικών (φαινομενικά) εθνικοτήτων, του πόσο "ίδιοι" , μέσα στην διαφορετικότητά μας, είμαστε τελικά, - πόσο..."άνθρωποι", πόσο αυτά που μας ενώνουν είναι πιο βαθειά, πιο ουσιώδη, πιο σημαντικά εν τέλει από τις οποιεσδήποτε διαφορές, και πώς οι διαφορές αυτές, η διαφορετικότητα των λαών, χωράει, εναρμονίζεται μπροστά στην πίστη, στην ανάγκη των ανθρώπων (και αυτή ακριβώς η ύπαρξη των διαφορών κάνει το ανθρώπινο στοιχείο πιο δυνατό, σχεδόν οικουμενικό, -κάτι που ενιωσα μέσα μου τόσο τρυφερό, τόσο εύθραυστο εκείνη τη στιγμη). Η τιμή της μικρής φάτνης που η εύσωμη Μεξικάνα πωλήτρια έσπευσε να μου ανακοινώσει (18 dollars) μόλις με είδε να την κοιτάζω μειώθηκε "αυτομάτως" στα 15 μόλις της απάντησα στα ισπανικά, και μετά από μια γενική συζήτηση για το Μεξικό, την αποικία, τη ζωή, (τα ισπανικά είναι από τις αγαπημένες μου γλώσσες, χαίρομαι κάθε φορά που μπορώ να τα μιλάω), η τιμή της φάτνης (χωρίς κανένα παζάρι εκ μέρους μου) κατέβηκε στα 10 δολλάρια (νομίζω πως στο τέλος η γυναίκα θα μου τη χάριζε, - νομίζω πως ξαφνικά δεν ήτανε το θέμα τα λεφτά, αλλά η κουβέντα, κάτι ποιο ουσιαστικό, πιο βαθύ και είχε να κάνει με την επικοινωνία, την καρδιά και το ανθρώπινο στοιχείο) (Πάντως η φάτνη είχε μεγάλη "επιτυχία", έφερε στη μητέρα μου μεγάλη χαρά, και είναι απο τα αγαπημένα χριστουγεννιάτικα στολίδια του σπιτιού προσεύχονταν γονατιστοί. Ασυναίσθητα, ένιωσα τα δάχτυλά μου να κάνουν την κίνηση του σταυρού (ένας ιερός χώρος είναι πάντα ένας ιερός χώρος, ανεξαρτήτου θρησκείας και τελετουργικού), και, με την αίσθηση ότι δεν μπορώ να μείνω άλλο, ότι το να μείνω θα είναι σαν αδιακρισία, σαν να κοιτάζω μια ιερή στιγμή κάποιων ανθρώπων μέσα από την "κλειδαρότρυπα", αποχώρησα σιωπηλά. Οι συναντήσεις με το Θεό, τον όποιο Θεό, είναι πάντα αυστηρώς προσωπικές, -δεν χωράνε παρατηρητές, θα ήταν ιεροσυλία κάτι τέτοιο, ή τουλάχιστον αυτό ένιωσα, αυτό νιώθω. Τα μάτια μου έτσουξαν βγαίνοντας στο έντονο φως του ήλιου. Αλλά και στον εξωτερικό περίβολο της εκκλησίας υπήρχε η ίδια αίσθηση λατρείας. Ένας μεγάλος βράχος, απο σχισμές του οποίου έτρεχε νερό (αγίασμα; δέσποζε στην εξωτερική "αυλή", στολισμένος με γλάστρες και λουλούδια. Μπροστά του, υπήρχε χώρος για κεριά και καρφιτσωμένα χαρτάκια ή φωτογραφίες με επιθυμίες ή ευχές (κάτι που μάλλον είναι σαν τα δικά μας "τάματα"), και από κάτω μεγάλοι κουβάδες με λουλούδια, ενώ οι πιστοί γονάτιζαν μπροστά στο βράχο και προσεύχονταν με τη σειρά τους.
